WordPress database error: [UPDATE command denied to user 'protonwilcza_6'@'10.254.34.62' for table 'wp_options']
UPDATE `wp_options` SET `option_value` = '1502976337' WHERE `option_name` = '_transient_doing_cron'

Sportlex.pl » Blog Archive » Licencja na transmitowanie

Licencja na transmitowanie

26.04.2012
Licencja na transmitowanie

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 4 października 2011 roku w sprawach połączonych C-403/08 i C-429/08 Football Association Premier League i in. / QC Leisure i in. Karen Murphy/ Media Protection Services Ltd.

Football Association Premier League (FAPL) zarządza głównymi mistrzostwami zawodowej piłki nożnej klubów piłkarskich mających siedzibę w Anglii, a zarazem najchętniej oglądanymi rozgrywkami piłkarskimi na świecie[1] - Premier League. FAPL organizuje nagrywanie poszczególnych spotkań i posiada w stosunku do nich prawa do transmisji telewizyjnych. Oczywiście, telewizyjne organizacje nadawcze mają możliwość wykupu licencji do transmisji i to w ramach otwartego przetargu.

Jednak, ze względu na zainteresowanie poszczególnych nadawców zasięgiem licencji i strategię FAPL przyjęła, że tylko jeden nadawca z danego państwa członkowskiego Unii Europejskiej otrzymuje wyłączne prawo do nadawania programów Premier League i to w zasadzie tylko na terytorium tego państwa.

Warto zauważyć, że związanie ofertą wymaga od nadawcy, korzystającego z licencji udzielonej przez FAPL, zadbania by telewidzowie mieszkający poza obszarem przyznanej licencji nie mieli dostępu do transmisji przedmiotowych programów. Na tym jednak nie koniec ograniczeń. Organizacja nadawcza musi również zapewnić: bezpieczne kodowanie, uniemożliwienie odbioru niekodowanego, a także m.in. nie może dostarczać urządzeń, dzięki którym możliwe jest dekodowanie ich programów poza obszarem, na który została udzielona licencja[2].

W związku ze stosowanymi, w oparciu o angielskie przepisy, zasadami udzielania licencji przez FAPL powstał spór, do rozstrzygnięcia którego niezbędna okazała się wykładnia prawa unijnego, dokonywana przez Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Źródło sporu miało miejsce w czasie gdy w Wielkiej Brytanii wyłączną licencję na emitowanie na żywo spotkań Premier League miał nadawca Sky. Możliwość oglądania transmisji istniała dopiero po wykupieniu abonamentu, a właściciele lokali gastronomicznych, chcąc uchronić się od płacenia wysokich opłat narzuconych przez Sky, zaczęli korzystać z zagranicznych (głównie pochodzących z Grecji) dekoderów i kart do dekoderów. By ukrócić ten proceder, FAPL wkroczyła na drogę sądową uznając, że takie działania naruszają wyłączność praw do transmisji telewizyjnej oraz wartość tych praw. FAPL wniósł powództwo cywilne przeciwko właścicielom lokali gastronomicznych, w których emitowano mecze Premier League posługując się greckimi kartami do dekoderów, a także przeciwko dostawcom tych kart.

Brytyjski Sąd Wyższej Instancji (High Court of Justice) zdecydował się wystąpić do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami o wykładnię, m.in. przepisów dotyczących swobody świadczenia usług, zawartych w Traktacie o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz  dyrektywy 97/36.WE w sprawie koordynacji niektórych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich dotyczących wykonywania telewizyjnej działalności transmisyjnej w kontekście praktyki FAPL. Wyrok w tej sprawie, jak również w sprawie postępowania karnego Media Protection Services przeciwko Karen Murphy, która używając greckiej karty do dekodera, a nie karty Sky udostępniała w swoim pubie spotkania Premier League zapadł w dniu 4 października 2011 roku.

We wspomnianym powyżej wyroku.,Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zanalizował przedłożony mu problem prawny w dwóch aspektach. W pierwszej kolejności, odniósł się do zasad odbioru programów kodowanych z innych państw członkowskich. Przepisy obowiązujące w Wielkiej Brytanii zakazywały przywozu, sprzedaży i używania zagranicznych urządzeń dekodujących umożliwiających dostęp do usług przekazu satelitarnego wywodzących się z innego państwa członkowskiego. Trybunał uznał, że przepisy te dotyczą i ograniczają głównie swobodę świadczenia usług, (a swoboda przepływu towarów ma w tym przypadku drugorzędne znaczenie). Dlatego brytyjskie przepisy zostały poddane ocenie w świetle art. 56 TFUE, który postuluje zniesienie jakichkolwiek ograniczeń swobody świadczenia usług, chyba że mogą być obiektywnie uzasadnione. FAPL i oraz pozostali uczestnicy postepowania podnosili, że wprowadzenie takich przepisów miało na celu ochronę praw własności intelektualnej i uzyskanie stosownego wynagrodzenia za wykonywanie tych praw. Trybunał podzielił tego pogląd i wskazał, że FAPL nie może powoływać się na prawa autorskie w stosunku do spotkań Premier League, gdyż nie są one \"utworami\". Rozgrywki piłkarskie nie pozwalają na swobodę twórczą, ponieważ są kierowane ścisłymi regułami gry, nie są także intelektualną twórczością własną ich autora.

W toku postępowania FAPL argumentowała, że przy wprowadzeniu ograniczeń kierowała się celem wspierania obecności kibiców na stadionach, w związku z tzw. \"okresem zamkniętym\", czyli zasadą obowiązującą w Wielkiej Brytanii, która zabrania transmisji meczów w sobotnie popołudnia). Jednak Trybunał nie przychylił się do takiego uzasadniania ograniczania swobody świadczenia usług.

Kolejną ważną kwestią było ustalenie zgodności z prawem konkurencji Unii Europejskiej ograniczeń terytorialnych zawartych w umowach licencyjnych. Trybunał wskazał, że zawieranie w umowie licencyjnej (na wyłączność) klauzul zakazujących dostarczania dekoderów umożliwiających dostęp do programów Premier League poza państwem, w którym przysługuje licencja jest ograniczaniem konkurencji. Takie umowy stwarzają bowiem bariery w zdobywaniu rynku między państwami i mają na celu eliminację konkurencji między podmiotami świadczącymi podobne usługi.

W drugiej części wyroku Trybunał przyjrzał się brytyjskim przepisom dotyczącym zasad korzystania z programów po ich odbiorze. Między innymi Trybunał zauważył, że choć same spotkania nie korzystają z ochrony (co wskazano powyżej), jednak FAPL może powoływać się na prawa autorskie do hymnu \"Premier League\", otwierającej sekwencji wideo, grafik, czy wcześniej nagranych najlepszych fragmentów ostatnich meczów. W tym kontekście, emitowanie w pubie programów, które zawierają powyższe elementy (\"utwory\") uznano za \"publiczne udostępnianie\" wymagające zgody autora, czyli FAPL lub licencjodawcy. Transmisja spotkań Premier League w lokalu gastronomicznym niewątpliwie przyciąga rzesze klientów, co w konsekwencji wpływa na przychody lokalu. Uznano więc, że takie publiczne udostępnianie ma charakter zarobkowy. O ile można przyznać, że licencjodawcy biorą pod uwagę oglądanie meczów w gronie rodzinnym, prywatnym to klientela lokali gastronomicznych jest już publicznością dodatkową, której autorzy nie brali pod uwagę zezwalając na transmitowanie ich utworów. W kontekście powyższego orzeczenia, samo używanie greckiej karty do dekodera, a nie karty Sky przez właścicieli lokali gastronomicznych (w tym Karen Murphy) nie było nielegalne, ale już udostępnianie publiczności nie tyle samych spotkań, ale ich części chronionych prawem autorskim, czyli np. hymnu, grafik będzie można uważać za niedopuszczalne.

Ostateczne decyzje we wspomnianych postępowaniach podejmie brytyjski Sąd Wyższej Instancji przed którym sprawy wcześniej się toczyły. Jest on jednak związany komentowanym orzeczeniem prejudycjalnym, wydanym przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

 
[1] Campbell, Dennis, United (versus Liverpool) Nations, The Observer, 2002.
[2] Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Komunikat Prasowy nr 102/11, Luksemburg, 4 października 2011 r.
Marta Kolasińska, DLA Piper Wiater sp.k.